Duchowe dziedzictwo chrześcijaństwa DM-SL>DuDziedzChrze

Przedmiot bada komunikację dziedzictwa materialnego i niematerialnego, jego rolę w kształtowaniu tożsamości i kultury w cywilizacji zachodniej, ze szczególnym uwzględnieniem Polski i Krakowa. Analizuje historyczne teksty, dziedzictwo lokalne, media i technologie, podkreślając wpływ na wspólnotę i misję życiową. Traktuje heritologię jako interdyscyplinarne badania nad dziedzictwem (heritage studies), które obejmują jego recepcję,
ochronę, konserwację, zarządzanie, interpretację, komunikację.

Zintegrowany sylabus: "Horyzonty Komunikacji dziedzictwa" (30 godzin) – edycja rozszerzona:

A. Klasyczne podstawy i definicje (ok. 8 godzin)
T_1. Definiowanie dziedzictwa i jego obszarów. Heritologia (2 godz.)
Heritologia (recepcja, ochrona, komunikacja); klasyczne modele (Shannon-Weaver, Berlo); dziedzictwo studies UNESCO. Lit.: Korpowicz 2024; Jan Paweł II 2005.
T_2. Specyfika komunikacji dziedzictwa materialnego i niematerialnego w XXI wieku (2 godz.). Retoryka Arystotelesa w muzeach; komunikacja interpersonalna (przewodnicy); digitalizacja (skany 3D). Lit.: Purchla 2019.
T_3. Czym jest zabytek? Doktryna dziedzictwa UNESCO. Denkmal jako znak-monument pamięci (2 godz.) Glokalne postrzeganie; dyskurs krytyczny Van Dijka (inkluzja/exkluzja); społeczne oddziaływanie. Lit.: Romanowski 2024.
T_4. Biblia jako tekst dziedzictwa. Początek (1 godz.)
Trzy języki i komunikacja christianitas; klasyczna perswazja w tekstach świętych. Lit.: Zając 2016.
T_5. "Trzy elity" Jacquesa Attali (1 godz.)
Elity w dyskursie medialnym dziedzictwa; branding tożsamości. Lit.: Attali (link).

B. Współczesność i geopolityka lokalna (ok. 10 godzin)
T_6. Geopolityka dziedzictwa lokalnego. Europa Środka. Kraków w mediosferze (2 godz.) Oznaki w filmotece/bibliotece; media społecznościowe (TikTok/Instagram), mediosfera lokalna. Lit.: Davis 2023; Grodziska 2003.
T_7. Korzenie Europy: religia hebrajska, filozofia grecka, prawo rzymskie w Krakowie (2 godz.) Warstwy dziejów; komunikacja międzykulturowa w turystyce dziedzictwa. Lit.: Purchla 2018.
T_8. Polskość, niemieckość, ruskość, żydowskość Krakowa i Galicji (2 godz.)
Ślady Węgier/Włoch wg Romanowskiego/Davisa; analiza dyskursu krytycznego grup etnicznych. Lit.: Romanowski 2024; Davis 2023.
T_9. Ludowość: etno i folk w dziedzictwie niematerialnym i materialnym (2 godz.)
Tradycje w erze digitalizacji; komunikacja ludowa via social media. Lit.: Korpowicz 2024.
T_10. Dziedzictwo uniwersytetu: od Bolonii do Krakowa (1364) (2 godz.)
Czterowydziałowość; komunikacja miasta uniwersyteckiego (branding regionalny). Lit.: Purchla 2019.

C. Lokalne legendarium, muzea i nowe horyzonty (ok. 12 godzin)
T_11. Dlaczego Kraków? Legendarium krakowskie. Dźwięki i kulinaria Krakowa. Fazy materialnego rozwoju miasta (2 godz.). Powstanie miasta; immersyjne narracje AR/VR w legendach. Lit.: Grodziska 2003.
T_12. Muzea i muzealia w dziedzictwie miejsca (2 godz.)
Zarządzanie/interpretacja; wirtualne muzea i chatboty AI. Lit.: Purchla 2018.
T_13. Wizyta w muzeum I (3 godz.) – np. Muzeum Krakowa, Muzeum Narodowe; analiza komunikacji - dyskurs zwiedzających
T_14. Wizyta w muzeum II (3 godz.) – Międzynarodowe Centrum Kultury; ewaluacja recepcji i inkluzji.
T_15. Kulturowe jutro ludzkości: Kraków po 2050 (2 godz.)
AI/metawersa/NFT w ochronie; zrównoważona komunikacja (klimat); misja tożsamości. Lit.: Jan Paweł II 2005; Korpowicz 2024.

W cyklu 2022/2023-L:

jak wyżej

W cyklu 2023/2024-L:

jak wyżej

Koordynatorzy przedmiotu

Dariusz Raś

Tryb zajęć

Stacjonarne

Efekty kształcenia

Cele przedmiotu:
Zapoznanie z horyzontami dziedzictwa materialnego i niematerialnego w Krakowie - lokalnym środowisku życia studenta w kontekście dziedzictwa XXI wieku.

Efekty uczenia się i cele (zintegrowane):
Wiedza o horyzontach krakowskiego dziedzictwa; umiejętności komunikacyjne (analiza dyskursu, digital tools); postawy odpowiedzialności lokalno-europejskiej wobec dziedzictwa.

Kryteria oceniania

4 ECTS, nakład pracy studenta w godzinach: 100, w tym aktywność studenta: udział w wykładzie 30, przygotowanie do zajęć/kolokwium 35, konsultacje 5, przygotowanie do egzaminu 30.
Metody kształcenia: wykład, e-learning oraz analiza źródeł drukowanych, cyfrowych, dzieł audiowizualnych oraz pokaz np. slajdów, audycji, filmów. Dyskusja przypadków. Wizyta w muzeum.
Oceniane jest uczestnictwo aktywne i obecność w zajęciach. Pisanie esejów na zadany temat. Egzamin ustny w sesji.

Praktyki zawodowe

brak

Literatura

Literatura podstawowa:
- Jan Paweł II, Pamięć i tożsamość, 2005.
- Korpowicz L., Komunikowanie dziedzictwa kulturowego, Kraków 2024.
- Purchla J. (red.), Kraków. Dzieje i sztuka, Kraków 2019.
- Romanowski A., Polska Kalejdoskop Kultur, MCK, Kraków 2024.

Literatura uzupełniająca:
- Attali J., Trzy elity, w: https://wszystkoconajwazniejsze.pl/jacques-attali-trzy-elity.
- Davis N., Galicja, Znak Horyzont, Kraków 2023.
- Grodziska K., Gdzie miasto zaczarowane. Księga cytatów o Krakowie, Kraków 2003.
- Heller M., https://wiez.pl/2020/10/09/metody-nowej-ewangelizacji-rozmijaja-sie-ze-swiatem-nauki/, 2020.
- Purchla J., Miasto i polityka. Przypadki Krakowa, Kraków 2018.
- Zając R., Biblia. Początek, Znak, Kraków 2016.

W cyklu 2022/2023-L:

Benke Ch., Historia duchowości chrześcijańskiej w zarysie, Kielce 2009.
Biblia a kultura Europy, red. Mamińska M., Małek E., t.1-2, Łódź 1992.
Dumézil B., Chrześcijańskie korzenie Europy, Kęty 2008.
Jaroszyński P., Spór o Europę, zderzenia cywilizacji, Lublin 2017.
Kłoczowski J., Europa. Chrześcijańskie korzenie, Warszawa 2004.
Krajski M., Co chrześcijaństwo dało światu, Warszawa 2020.
Krąpiec M. A., Człowiek i kultura, Lublin 2008.
Le Goff J., Apogeum chrześcijaństwa, tłum. M. Żurowska, Warszawa 2003.
Ratzinger J., Czas przemian w Europie. Miejsce Kościoła i świata, Kraków 2005.
Ratzinger J., Europa Benedykta w kryzysie kultur. Częstochowa 2005.
Ratzinger J., Europa. Jej podwaliny dzisiaj i jutro, Kielce 2005.
Senior J., Upadek i odbudowa kultury chrześcijańskiej, Dębogóra 2021.
Zdybicka Z. J., Religia w kulturze, Lublin 2010.

W cyklu 2023/2024-L:

Benke Ch., Historia duchowości chrześcijańskiej w zarysie, Kielce 2009.
Biblia a kultura Europy, red. Mamińska M., Małek E., t.1-2, Łódź 1992.
Chmielewski M., Vademecum duchowości katolickiej, Lublin 2004.
Dumézil B., Chrześcijańskie korzenie Europy, Kęty 2008.
Jaroszyński P., Spór o Europę, zderzenia cywilizacji, Lublin 2017.
Heller M., https://wiez.pl/2020/10/09/metody-nowej-ewangelizacji-rozmijaja-sie-ze-swiatem-nauki/, 2020.
Heller M., Bonowicz W., Brożek B., Liana Z., Wierzę, żeby rozumieć, Kraków 2021.
Kłoczowski J., Europa. Chrześcijańskie korzenie, Warszawa 2004.
Krajski M., Co chrześcijaństwo dało światu, Warszawa 2020.
Krąpiec M. A., Człowiek i kultura, Lublin 2008.
Le Goff J., Apogeum chrześcijaństwa, tłum. M. Żurowska, Warszawa 2003.
Senior J., Upadek i odbudowa kultury chrześcijańskiej, Dębogóra 2021.
Szymik J., Religio vera, Teologia w Polsce 7/2 (2013), s. 5-22.
Zdybicka Z. J., Religia w kulturze, Lublin 2010.

Uwagi

W cyklu 2022/2023-L:

Przedmiot zakłada znajomość podstaw z zakresu dziedzictwa chrześcijaństwa i nauk społecznych.

W cyklu 2023/2024-L:

Przedmiot zakłada znajomość podstaw z zakresu historii chrześcijaństwa i nauk społecznych. Warto zapoznać się z myślą prof. M. Hellera i ją przemyśleć:

"Nauka, która pozbawia świat tajemniczości, to nauka XIX-wieczna, gdy wydawało się, że wszystko da się wyjaśnić za pomocą korbek, śrubek, pasów transmisyjnych i kół zębatych. A tak nie jest. Współczesna nauka wprowadza człowieka w świat tajemnic". (Znamy tylko małą cząstkę wieczności, Z ks. Michałem Hellerem rozmawia Michał Jędrzejek, "ZNAK" WRZESIEŃ 2018)

Więcej informacji

Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb:

Strona przedmiotu DM-SL>DuDziedzChrze w USOSweb