Fakultet: Obrazy średniowiecza. Recepcja sztuki i kultury wieków średnich w epokach późniejszych HS-ODK>z25/26/L/3(1)
Celem wykładu jest zarysowanie niezwykle obszernego zagadnienia, jakim jest recepcja średniowiecza w kolejnych epokach – od czasów nowożytnych do dziś. Przedmiotem zajęć będzie nie tylko sztuka, ale również szeroko rozumiana kultura. Wieki średnie wzbudzały – i nadal wzbudzają – skrajne emocje, od całkowitego potępienia i pogardy dla rzekomego zacofania tych czasów do romantycznej fascynacji i nostalgii. Tytułowe „obrazy” nawiązują właśnie do wielkiego zróżnicowania postaw wobec dziedzictwa średniowiecza. W dzisiejszych czasach obserwować można kolejną falę wzmożonego zainteresowania tą epoką, zauważalnego w filmach, beletrystyce, czy chociażby internetowych memach.
Omówione zostaną wybrane mity i konstrukty dotyczące wyobrażeń o średniowieczu. Przedmiotem kolejnych wykładów będą m.in.: konstruowanie średniowiecza w epoce nowożytnej, zwłaszcza we włoskiej historiografii artystycznej; historyzm i archaizacja w sztuce nowożytnej; źródła mitu wieków ciemnych; historyzm sztuki XIX wieku (zwłaszcza neogotyk) i narodziny koncepcji stylów narodowych w sztuce; instrumentalizacja sztuki średniowiecznej w propagandzie politycznej XX wieku; postrzeganie i przedstawianie średniowiecznego ubioru, z uwzględnieniem baśni i współczesnych filmów historycznych; średniowiecze we współczesnej popkulturze i internecie.
W toku kolejnych wykładów, oprócz przybliżania zjawiska recepcji, rekapitulowana będzie istotna dla danego zagadnienia wiedza na temat ważnych zjawisk w sztuce i kulturze średniowiecznej. Wykład adresowany jest do studentów wszystkich lat studiów historii sztuki i ochrony dóbr kultury. Jego zakres tematyczny pomyślany jest w taki sposób, aby wzbogacić wiedzę studentów zarówno o sztuce i kulturze średniowiecznej, jak i nowożytnej, nowoczesnej i współczesnej.
Koordynatorzy przedmiotu
Efekty kształcenia
Student(ka):
potrafi zdefiniować zjawisko historyzmu i mediewalizmu, mając świadomość ich złożoności. Rozpoznaje nawiązania do średniowiecza w sztuce nowożytnej, nowoczesnej i współczesnej; potrafi w podstawowym zakresie wytłumaczyć przyczyny ich wystąpienia i stojącą za nimi treść ideową. Rozumie charakter i przyczyny zmian w postrzeganiu średniowiecza, również w odniesieniu do problematyki ochrony dóbr kultury.
Kryteria oceniania
Zaliczenie na podstawie obecności na zajęciach (wymagana obecność na ponad połowie wykładów w cyklu)
Literatura
Literatura przedmiotu (najważniejsze publikacje):
• Krzysztof J. Czyżewski i Marek Walczak, "Sztuka nowożytna wobec tradycji średniowiecza. Uwarunkowania – motywacje – realizacje", w: "Historyzm, tradycjonalizm, archaizacja. Studia z dziejów świadomości historycznej w średniowieczu i okresie nowożytnym", red. Marek Walczak, Kraków 2015 (= Studia z Historii Sztuki Średniowiecznej Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 5), s. 11–59.
• Paul Frankl, "The Gothic. Literary Sources and Interpretations through Eight Centuries", Princeton, New Jersey 1960.
• David Matthews, "Medievalism: a Critical History", Cambridge 2015.
• "Oblicza mediewalizmu", red. Andrzej Dąbrówka, Maciej Michalski, Poznań 2013.
• "The Cambridge Companion to Medievalism", red. Louise d'Arcens, Cambridge 2016.
• Michael Schmidt, "Reverentia und Magnificentia: Historizität in der Architektur Süddeutschlands, Österreichs und Böhmens vom 14. bis 17. Jahrhundert", Regensburg 1999.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: