muzeologia ODK-SL>muze2(03)
Wyjaśnione zostaną podstawowe definicje i fachowa terminologia (takie jak muzeum, muzeologia, muzealnictwo, muzeografia), a także metodologia badań nad muzeami.
Dzieje kolekcjonerstwa jako geneza muzealnictwa zostaną omówione w ujęciu problemowym, mającym na celu ukazanie procesów kulturowych i tych aspektów polskiego i europejskiego gromadzenia zbiorów, które miały największy wpływ na ukonstytuowanie się instytucji muzealnych w ich dzisiejszym kształcie.
Szczególna uwaga zostanie poświęcona rewolucji francuskiej jako przykładowi kryzysu, będącego motorem zmian w świadomości społecznej na temat znaczenia materialnego dziedzictwa kulturowego w dziejach narodów, postrzeganego jako nośnik pamięci o dawnych epokach, które należy chronić i zachować dla przyszłych pokoleń. Celem zajęć będzie prześledzenie drogi od zbiorów królewskich do muzeów narodowych i od stopniowej instytucjonalizacji profesji konserwatora do uznania konserwacji jako dyscypliny naukowej w XX wieku.
Wykłady poświęcone rzeczywistości muzealnej po II wojnie światowej i jej nowym wyzwaniom będą obejmowały takie zagadnienia jak m.in.: powstanie międzynarodowych komitetów; zasad i norm, określających działanie muzeów, które dały podstawę pod sformułowanie przepisów prawnych, obowiązujących w poszczególnych krajach; nowoczesne metody ekspozycyjne i wystawiennicze; wiodące koncepcje kuratorskie i rozważania teoretyczne nad rolą muzeów w XX wieku oraz ich praktyczne konsekwencje; sylwetki wybitnych muzealników; konserwacja dzieł sztuki i prewencja muzealna; nowoczesne metody naukowego opracowania zbiorów i specjalistyczne badania technologiczne obiektów zabytkowych.
|
W cyklu 2024/2025-Z:
Wyjaśnione zostaną podstawowe definicje i fachowa terminologia (takie jak muzeum, muzeologia, muzealnictwo, muzeografia), a także metodologia badań nad muzeami. |
W cyklu 2025/2026-Z:
Wyjaśnione zostaną podstawowe definicje i fachowa terminologia (takie jak muzeum, muzeologia, muzealnictwo, muzeografia), a także metodologia badań nad muzeami. |
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2023/2024-Z: | W cyklu 2022/2023-Z: | W cyklu 2025/2026-Z: | W cyklu 2024/2025-Z: | W cyklu 2026/2027-Z: |
Efekty kształcenia
Student:
poprawnie posługuje się podstawową terminologią z zakresu muzeologii i muzealnictwa oraz rozumie znaczenie najważniejszych pojęć i definicji;
zna podstawowe metody badań nad muzeami i potrafi wskazać możliwości ich zastosowania;
zna najważniejsze etapy rozwoju kolekcjonerstwa, muzeów i muzealnictwa;
rozumie znaczenie muzeów i muzealnictwa w kontekście historycznym, kulturowym i społecznym;
potrafi scharakteryzować najważniejsze kierunki i koncepcje w teorii muzealnictwa oraz wskazać ich wpływ na praktykę i funkcjonowanie muzeów;
zna podstawowe zasady dotyczące naukowego opracowywania, przechowywania, zabezpieczania, konserwacji, udostępniania i prezentacji zbiorów;
zna najważniejsze zagadnienia związane z architekturą muzealną, wystawiennictwem i edukacją muzealną;
zna działalność wybranych badaczy, muzealników i kuratorów istotnych dla rozwoju muzeologii i muzealnictwa.
Kryteria oceniania
Egzamin na koniec II. semestru.
Praktyki zawodowe
-
Literatura
Literatura podstawowa:
Pomian Krzysztof, Muzeum. Historia światowa, t. 1. Od skarbca do muzeum, tłum. Stróżyński Tomasz, Gdańsk 2023.
Pomian Krzysztof, Muzeum. Historia światowa, t. 2. Zakotwiczanie w Europie, 1789–1850, tłum. Stróżyński Tomasz, Gdańsk 2023.
Pomian Krzysztof, Muzeum. Historia światowa, t. 3. Na podbój świata, 1850–2020, Gdańsk 2024.
Folga-Januszewska Dorota, Muzeologia, muzeografia, muzealnictwo, „Muzealnictwo”, 47 (2005/2006), s. 9-14.
Folga-Januszewska Dorota, Muzeum: definicja i pojęcie. Czym jest muzeum dzisiaj?, „Muzealnictwo”, 49 (2008), s. 200-203.
Słownik encyklopedyczny muzeologii, red. A. Desvallées, F. Mairesse, red. naukowa wyd. polskiego D. Folga-Januszewska, Warszawa 2020.
Żygulski Zdzisław, Muzea na świecie. Wstęp do muzealnictwa, Warszawa 1982.
Literatura uzupełniająca:
Nowoczesność kolekcji, red. Tomasz de Rosset, Agnieszka Kluczewska-Wójcik, Katarzyna Lewandowska, Toruń 2010.
Kolekcjonerstwo polskie XX i XXI wieku, red. Tomasz de Rosset, Agnieszka Kluczewska – Wójcik, Aldona Tołysz, Warszawa 2015.
Kamila Kłudkiewicz, Wybór i konieczność. Kolekcje polskiej arystokracji w Wielkopolsce na przełomie XIX i XX wieku, Poznań 2016.
Gajda Kinga Anna, Muzeum jako nośnik pamięci [w:] Muzeum a pamięć – forma, produkcja, miejsce, red. Rosset Tomasz de, Bednarz Doiczmanowa Ewelina, Tołysz Aldona, Warszawa 2018, s. 73-81.
Krasnowolski Bogusław, Ochrona zabytków. Historia, doktryny, systemy prawne, Kraków 2023.
Monreal Luis, Wielkie muzea świata. Zbiory malarstwa. Tom 1. Monachium, Berlin, Drezno, Praga, Budapeszt, tłum. Pieńkowska Bogusława, Warszawa 1999.
Monreal Luis, Wielkie muzea świata. Zbiory malarstwa. Tom 2. Paryż, Bazylea, Wiedeń, tłum. Bartoszewska Jolanta i nast., Warszawa 1999.
Muzeum sztuki. Antologia, red. Popczyk Maria, Kraków 2005.
Muzeum sztuki. Od Luwru do Bilbao, red. Popczyk Maria, Katowice 2006.
Pomian Krzysztof, Zbieracze i osobliwości, tłum. Pieńkos Andrzej, Gdańsk 2012.
Waźbiński Zygmunt, Muzeum i zbiory artystyczne epoki nowożytnej. Część 1. Wiek XV i XVI, Toruń 2006.
Waźbiński Zygmunt, Muzeum i zbiory artystyczne epoki nowożytnej. Część 2. Wiek XVII i XVIII, Toruń 1988.
Żygulski Zdzisław, Przemiany architektury muzeów, „Muzealnictwo”, 45 (2004), s. 106-124.
Michał Mencfel, Skarbce natury i sztuki. Prywatne gabinety osobliwości, kolekcje sztuki i naturaliów na Śląsku w wiekach XVII i XVIII, Warszawa 2010.
Mencfel Michał, Szaleństwo upamiętniania. Praktyki antykwaryczne i kultura pamiątki na ziemiach polskich w epoce sentymentalizmu, Gdańsk 2026.
Marian Golka, Socjologiczny obraz sztuki, Poznań 1996.
Michał Markowski, Anatomia ciekawości, Kraków 1999.
Francis Haskell, History and its Images. Art and the Interpretation of the Past, New Haven 1995.
The First Modern Museums of Art. The Birth of an Institution in 18th- and Early-19th Century Europe, red. Carole Paul, Los Angeles 2012.
Witold Nowak, Kolekcjonerstwo jako forma odniesienia do przeszłości, „Na pograniczach. W kręgu historii, sztuki i mediów”, 5 (2016), s. 111-124.
Witold Nowak, Radość zbierania. Filozoficzne aspekty kolekcjonerstwa, „Logos i Ethos”, 40/nr spec. 1 (2016), s. 29-40.
Joanna Sosnowska, Przedmiot i rzecz, „Sztuka i Dokumentacja”, 15 (2016), s. 8-16.
Dariusz Tabor, Kolekcje chrześcijaństwa w średniowieczu – próba odczytania znaczenia na podstawie wybranych przykładów, „Polonia Sacra”, 20 (2016), s. 177-202.
Milena Woźniak-Koch, Czy tylko proweniencja? O metodologii i narratologicznym ujęciu w badaniach nad kolekcjonerstwem na przykładzie kolekcji Bronisława Krystalla, „Muzealnictwo”, 57 (2016), s. 81-86.
Tomasz Kruszewski, Kolekcjonerstwo – atawistyczne zbieractwo a poczucie społecznej użyteczności. Przyczynek do psychologii posiadania, „Toruńskie Studia Bibliologiczne”, 19/2 (2017), s. 69-80.
Teresa Grzybkowska, Kobieta wodzem chwalebnego czynu. Twórczynie pierwszych polskich muzeów i ogrodów filozoficznych, Toruń 2018.
Jurkowska Hanna, Pamięć sentymentalna. Praktyki pamięci w kręgu Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk i w Puławach Izabeli Czartoryskiej, Warszawa 2014.
|
W cyklu 2024/2025-Z:
Folga-Januszewska Dorota, Muzeologia, muzeografia, muzealnictwo, „Muzealnictwo”, 47 (2005/2006), s. 9-14. |
W cyklu 2025/2026-Z:
Folga-Januszewska Dorota, Muzeologia, muzeografia, muzealnictwo, „Muzealnictwo”, 47 (2005/2006), s. 9-14. |
Uwagi
|
W cyklu 2024/2025-Z:
Student: Egzamin ustny na koniec II. semestru. |
W cyklu 2025/2026-Z:
Student: |
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: