zróżnicowanie dziedzictwa kulturowego Polski ODK-SL>zdk3(05)

Celem zajęć jest ukazanie wpływu różnych grup etnicznych, religijnych i etnograficznych na kształtowanie polskiego dziedzictwa. Studenci będą mieli możliwość zgłębienia wybranych problemów związanych z dziedzictwem materialnym i niematerialnym, uwzględniając geograficzne i historyczne zróżnicowanie Polski. Podczas zajęć uczestnicy dowiedzą się, jak społeczne strategie wpływają na proces konstruowania dziedzictwa, pamięci i tradycji. Poznają także, jak te procesy kształtują tożsamość kulturową i wspólnotową oraz w jaki sposób różnorodne konteksty społeczne wpływają na nasze rozumienie przeszłości. Zajęcia zostaną przeprowadzone według czterech głównych bloków tematycznych: badania nad grupami etnograficznymi i etnicznymi w Polsce – historia i współczesność, dziedzictwo a religia, dziedzictwo a pamięć oraz dziedzictwo a praktyki.

Celem zajęć jest ukazanie wpływu różnych grup etnicznych, religijnych i etnograficznych na kształtowanie polskiego dziedzictwa. Studenci będą mieli możliwość zgłębienia wybranych problemów związanych z dziedzictwem materialnym i niematerialnym, uwzględniając geograficzne i historyczne zróżnicowanie Polski. Podczas zajęć uczestnicy dowiedzą się, jak społeczne strategie wpływają na proces konstruowania dziedzictwa, pamięci i tradycji. Poznają także, jak te procesy kształtują tożsamość kulturową i wspólnotową oraz w jaki sposób różnorodne konteksty społeczne wpływają na nasze rozumienie przeszłości. Zajęcia zostaną przeprowadzone według czterech głównych bloków tematycznych: badania nad grupami etnograficznymi i etnicznymi w Polsce – historia i współczesność, dziedzictwo a religia, dziedzictwo a pamięć oraz dziedzictwo a praktyki.

Literatura podstawowa:
J. Burszta, Kultura ludowa-kultura narodowa, Warszawa 1974.
E. Hobsbawm, Ranger T. O., red., Tradycja wynaleziona, Kraków 2008.
K. Kowalski, O istocie dziedzictwa europejskiego – rozważania, Kraków 2013.
Sh. Macdonald, Krainy pamięci. O dziedzictwie i tożsamości we współczesnej Europie, Kraków 2021.

Literatura dodatkowa:
Atlas polskich strojów ludowych (seria), 1994-2020, t. 1-49.
Zb. Benedyktowicz, Portrety obcego. Od stereotypu do symbolu. Kraków 2000.
W. Blajer, Uwagi o stanie badań nad enklawami średniowiecznego osadnictwa niemieckiego między Wisłoką i Sanem, w: Późne średniowiecze w Karpatach polskich, red. J. Gancarski, Krosno 2007, s. 57-104.
A. Chwalba et. al., Niechciana stołeczność. Architektura i urbanistyka Krakowa w czasie okupacji niemieckiej 1939–1945, Kraków 2022
J. L. Comaroff, J. Comaroff, Etniczność sp. z o.o., Kraków 2011.
J. Czajkowski, red., Łemkowie w historii i kulturze Karpat, cz. I, Sanok 1999.
E. Fryś-Pietraszkowa, A. Kunczyńska-Iracka, M. Pokropek, Sztuka ludowa w Polsce, Warszawa 1988.
A. Gąsienica-Giewont, St. Trebunia-Staszel, Podhalanie. Wokół tożsamości, Zakopane 2022.
M. Halbwaschs, Społeczne ramy pamięci, Warszawa 1969.
B. Kirshenblatt-Gimblett, (red), Polin : 1000 lat historii Żydów polskich, Warszawa 2014.
T. Klimowicz, P. Sygowski, M. Taraiko, A. Trzciński, Cmentarze żydowskie. Podręcznik dobrych praktyk w ochronie dziedzictwa lokalnego, Lublin 2018.
Z. Kłodnicki, Dziedzictwo kulturowe Dolnego Śląska, Wrocław 1996.
P. Kowalski, Współczesny folklor i folklorystyka, Wrocław 1990.
M. Kwiecińska, Niematerialne dziedzictwo miasta. Muzealizacja, ochrona, edukacja, Kraków 2016.
M. Kula, Nośniki pamięci historycznej, Warszawa 2002.
O. Kolberg, Dzieła wszystkie Oskara Kolberga, Poznań od 1961.
M. Murzyn, J. Purchla (red.), Dziedzictwo kulturowe w XXI wieku. Szanse i wyzwania, Kraków 2007.
K. Pomian, Historia. Nauka wobec pamięci, Lublin 2006.
J. Purchla, Ż. Komar (red.), Kłopotliwe dziedzictwo? Architektura Trzeciej Rzeszy w Polsce, Kraków 2020.
J. Sieraczkiewicz, J. Święch, Skanseny. Muzea na wolnym powietrzu w Polsce, Olszanica 1999
M. Zawiła, Dziedziczenie przedwojennych cmentarzy na terenach postmigracyjnych Polski, Kraków 2019.
K. Warmińska, Tatarzy polscy. Tożsamość religijna i etniczna, Kraków 1999.
J. Tomaszewski, ‎A. Żbikowski, Żydzi w Polsce. Dzieje i kultura, Warszawa 2001.
M. i K. Piechotkowie, Brama Nieba. Bożnice murowane na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej, Warszawa 1999.

Literatura podstawowa:
J. Burszta, Kultura ludowa-kultura narodowa, Warszawa 1974.
E. Hobsbawm, Ranger T. O., red., Tradycja wynaleziona, Kraków 2008.
K. Kowalski, O istocie dziedzictwa europejskiego – rozważania, Kraków 2013.
Sh. Macdonald, Krainy pamięci. O dziedzictwie i tożsamości we współczesnej Europie, Kraków 2021.

Literatura dodatkowa:
Atlas polskich strojów ludowych (seria), 1994-2020, t. 1-49.
Zb. Benedyktowicz, Portrety obcego. Od stereotypu do symbolu. Kraków 2000.
W. Blajer, Uwagi o stanie badań nad enklawami średniowiecznego osadnictwa niemieckiego między Wisłoką i Sanem, w: Późne średniowiecze w Karpatach polskich, red. J. Gancarski, Krosno 2007, s. 57-104.
A. Chwalba et. al., Niechciana stołeczność. Architektura i urbanistyka Krakowa w czasie okupacji niemieckiej 1939–1945, Kraków 2022
J. L. Comaroff, J. Comaroff, Etniczność sp. z o.o., Kraków 2011.
J. Czajkowski, red., Łemkowie w historii i kulturze Karpat, cz. I, Sanok 1999.
E. Fryś-Pietraszkowa, A. Kunczyńska-Iracka, M. Pokropek, Sztuka ludowa w Polsce, Warszawa 1988.
A. Gąsienica-Giewont, St. Trebunia-Staszel, Podhalanie. Wokół tożsamości, Zakopane 2022.
M. Halbwaschs, Społeczne ramy pamięci, Warszawa 1969.
B. Kirshenblatt-Gimblett, (red), Polin : 1000 lat historii Żydów polskich, Warszawa 2014.
T. Klimowicz, P. Sygowski, M. Taraiko, A. Trzciński, Cmentarze żydowskie. Podręcznik dobrych praktyk w ochronie dziedzictwa lokalnego, Lublin 2018.
Z. Kłodnicki, Dziedzictwo kulturowe Dolnego Śląska, Wrocław 1996.
P. Kowalski, Współczesny folklor i folklorystyka, Wrocław 1990.
M. Kwiecińska, Niematerialne dziedzictwo miasta. Muzealizacja, ochrona, edukacja, Kraków 2016.
M. Kula, Nośniki pamięci historycznej, Warszawa 2002.
O. Kolberg, Dzieła wszystkie Oskara Kolberga, Poznań od 1961.
M. Murzyn, J. Purchla (red.), Dziedzictwo kulturowe w XXI wieku. Szanse i wyzwania, Kraków 2007.
K. Pomian, Historia. Nauka wobec pamięci, Lublin 2006.
J. Purchla, Ż. Komar (red.), Kłopotliwe dziedzictwo? Architektura Trzeciej Rzeszy w Polsce, Kraków 2020.
J. Sieraczkiewicz, J. Święch, Skanseny. Muzea na wolnym powietrzu w Polsce, Olszanica 1999
M. Zawiła, Dziedziczenie przedwojennych cmentarzy na terenach postmigracyjnych Polski, Kraków 2019.
K. Warmińska, Tatarzy polscy. Tożsamość religijna i etniczna, Kraków 1999.
J. Tomaszewski, ‎A. Żbikowski, Żydzi w Polsce. Dzieje i kultura, Warszawa 2001.
M. i K. Piechotkowie, Brama Nieba. Bożnice murowane na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej, Warszawa 1999.