Wprowadzenie do pedagogiki PED-SL>Wpdoped-c
Przedmiot „Wprowadzenie do pedagogiki” stanowi podstawę kształcenia pedagogicznego studentów pierwszego roku studiów. Jego zasadniczym celem jest wprowadzenie w problematykę pedagogiki jako dyscypliny naukowej, przedstawienie jej podstawowych kategorii pojęciowych oraz zapoznanie studentów z wybranymi klasycznymi i współczesnymi koncepcjami wychowania.
W ramach ćwiczeń studenci podejmują refleksję nad istotą, celami i znaczeniem wychowania w życiu człowieka oraz nad rolą wychowawcy w procesie wspierania integralnego rozwoju osoby. Analizie poddane zostają różne sposoby ujmowania wychowania: jako spotkania i dialogu, świadomego działania, pomocy, długotrwałego procesu rozwojowego, samowychowania, samorealizacji oraz formacji duchowej.
Istotnym elementem zajęć jest poznawanie wybranych nurtów pedagogicznych, w tym pedagogiki humanistycznej, personalistycznej, krytycznej i emancypacyjnej, oraz rozpoznawanie ich założeń antropologicznych, aksjologicznych i wychowawczych.
Szczególne miejsce zajmuje problematyka godności osoby ludzkiej, podmiotowości wychowanka, autorytetu wychowawcy, odpowiedzialności, wolności, dialogu oraz znaczenia wartości w procesie wychowania. Studenci analizują także zagadnienia samowychowania i samorealizacji, zwracając uwagę na możliwości oraz bariery rozwoju człowieka w środowisku szkolnym, rodzinnym i społecznym.
Ważnym obszarem ćwiczeń jest rozpoznawanie współczesnych wyzwań wychowawczych, związanych między innymi z przemianami społecznymi i kulturowymi, rozwojem technologii cyfrowych, kryzysem autorytetów, trudnościami w relacjach międzyludzkich oraz zróżnicowaniem potrzeb wychowanków.
Zajęcia mają charakter praktyczno-problemowy. Studenci pracują z tekstami źródłowymi i artykułami naukowymi, uczestniczą w dyskusjach, analizują przypadki wychowawcze, przygotowują krótkie prezentacje oraz podejmują próby formułowania rozwiązań konkretnych problemów pedagogicznych.
Realizacja przedmiotu ma przygotować studentów do świadomego posługiwania się podstawową terminologią pedagogiczną, krytycznego interpretowania teorii wychowania oraz wykorzystywania zdobytej wiedzy w przyszłej działalności edukacyjnej i wychowawczej.
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2025/2026-Z: | W cyklu 2026/2027-Z: | W cyklu 2024/2025-Z: |
Tryb zajęć
Efekty kształcenia
W zakresie wiedzy student:
W1. Zna i rozumie podstawowe pojęcia pedagogiczne, w szczególności wychowanie, edukację, socjalizację, kształcenie, samowychowanie i samorealizację.
W2. Charakteryzuje wybrane klasyczne i współczesne nurty pedagogiczne, wskazując ich podstawowe założenia oraz znaczenie dla praktyki wychowawczej.
W3. Zna różne sposoby ujmowania wychowania jako spotkania, działania, pomocy, procesu oraz formacji duchowej.
W4. Rozumie znaczenie wartości, autorytetu, dialogu, podmiotowości i odpowiedzialności w procesie wychowania oraz identyfikuje wybrane współczesne wyzwania wychowawcze.
W zakresie umiejętności student:
U1. Posługuje się podstawową terminologią pedagogiczną w analizie sytuacji edukacyjnych i wychowawczych.
U2. Analizuje teksty naukowe, identyfikuje główne tezy autorów oraz formułuje na ich podstawie wnioski pedagogiczne.
U3. Rozpoznaje i interpretuje problemy wychowawcze w świetle wybranych teorii pedagogicznych oraz proponuje adekwatne sposoby ich rozwiązywania.
U4. Porównuje wybrane koncepcje wychowania, przedstawia argumenty na rzecz określonego stanowiska oraz uczestniczy w merytorycznej dyskusji.
W zakresie kompetencji społecznych student:
K1. Jest gotów do krytycznej oceny własnej wiedzy pedagogicznej oraz jej systematycznego pogłębiania.
K2. Dostrzega znaczenie odpowiedzialności, poszanowania godności człowieka i postawy dialogu w relacjach wychowawczych.
K3. Jest gotów do współpracy w grupie, respektowania odmiennych stanowisk oraz podejmowania refleksji nad etycznym wymiarem działalności pedagogicznej.
K4. Uznaje znaczenie świadomego i integralnego wspierania rozwoju wychowanka oraz własnego doskonalenia jako przyszłego pedagoga.
Kryteria oceniania
Prezentacja wybranego artykułu naukowego – student przygotowuje krótkie omówienie tekstu naukowego z zakresu pedagogiki, przedstawiając główne tezy autora, podstawowe pojęcia, własne wnioski oraz możliwości praktycznego wykorzystania prezentowanej koncepcji. Elementem prezentacji jest sformułowanie pytań problemowych inicjujących dyskusję.
Obecność na zajęciach (możliwa 1 nieobecność; pozostałe muszą być zaliczone).
Literatura
Lektury podstawowe:
1. Kwieciński Z., Śliwerski B., Pedagogika. Warszawa 2008, t. I., s. 1-71.
2. Śliwerski B., Pedagogika ogólna. Podstawowe prawidłowości, Kraków 2012.
Lektury uzupełniające:
1. Hejnicka – Bezwińska T., Pedagogika ogólna, Warszawa 2008, s. 192-300.
2. Żuk G., Edukacja aksjologiczna. Zarys problematyki , Lublin 2016.
Więcej informacji
Dodatkowe informacje (np. o kalendarzu rejestracji, prowadzących zajęcia, lokalizacji i terminach zajęć) mogą być dostępne w serwisie USOSweb: